Tại vùng đất Cát Hải, Hải Phòng, có một loại rau mọc hoang dại với cái tên khá độc đáo – rau còng còng. Ít ai biết rằng loại rau này còn được gọi là rau nhót, khiến nhiều người lần đầu nghe tên có thể nhầm lẫn với rau ngót.
Người dân địa phương cho biết, rau còng còng đã xuất hiện từ rất lâu nhưng không ai biết chính xác nguồn gốc của nó. Điều đặc biệt là loại rau này không cần con người gieo trồng hay chăm bón, nhưng vẫn phát triển mạnh mẽ quanh năm. Nhờ đó, rau còng còng được xem như một món quà thiên nhiên ban tặng cho vùng đất ven biển này.
Rau còng còng thường mọc dại ở các vùng đất nhiễm mặn như cánh đồng muối, đầm nước lợ, ven hồ tôm… Mùa phát triển mạnh nhất của rau kéo dài từ tháng Giêng đến tháng 5, khi thời tiết mát mẻ, dễ chịu.

Rau còng còng thường mọc dại ở các vùng đất nhiễm mặn như cánh đồng muối, đầm nước lợ, ven hồ tôm…
Rau còng còng có thân màu tím, lá nhỏ khá giống lá của hoa mười giờ. Khi đến mùa, rau phát triển nhanh, tạo thành từng mảng xanh ngắt trên nền đất mặn. Điều thú vị là loại rau này có độ giòn tự nhiên, vị mặn đặc trưng, nhưng nếu biết cách chế biến sẽ trở thành một nguyên liệu tuyệt vời cho nhiều món ăn hấp dẫn.
Rau còng còng sau khi thu hoạch sẽ được rửa sạch, ngâm nước từ 2 đến 3 tiếng để giảm bớt độ mặn. Sau đó, rau được luộc chín, vắt khô và đánh tơi. Dù quá trình sơ chế có phần tốn công, nhưng bù lại, rau có thể kết hợp chế biến thành nhiều món như xào với thịt, tôm, hàu, hay làm gỏi, nấu canh…
Chị Giang – một người dân ở Cát Hải – chia sẻ: “Trước đây, rau còng còng mọc hoang rất nhiều, chỉ cần ra đồng một lúc là hái được cả mớ mang về. Giờ đây, loại rau này ngày càng được nhiều người biết đến, trở thành đặc sản được săn đón mỗi khi vào mùa.”

Rau còng còng sau khi thu hoạch sẽ được rửa sạch, ngâm nước từ 2 đến 3 tiếng để giảm bớt độ mặn
Trong số các món ăn từ rau còng còng, gỏi rau còng còng được xem là phổ biến nhất. Các nhà hàng và quán ăn ở Cát Bà đã đưa món này vào thực đơn, phục vụ du khách khắp nơi.
Món gỏi rau còng còng có cách làm khá đơn giản. Rau sau khi sơ chế sẽ được trộn cùng các loại rau thơm, lá chanh, ớt, đường và lạc vừng rang. Khi thưởng thức, rau có độ giòn sần sật, vị mặn thanh kết hợp với sự bùi béo của lạc và vị chua nhẹ từ lá chanh, tạo nên một hương vị đặc biệt không giống bất kỳ loại rau nào khác. Món này thường được ăn kèm với bún hoặc bánh ướt, càng làm tăng thêm sự hấp dẫn.
Ngày nay, rau còng còng không chỉ được bán ở các khu chợ địa phương mà còn xuất hiện trên các sàn thương mại điện tử, chợ online hay các cửa hàng chuyên bán đặc sản vùng miền. Giá rau dao động từ 70.000 – 100.000 đồng/kg tùy thời điểm. Nhiều người vì tò mò đã đặt mua để thưởng thức hương vị độc đáo của loại rau này.

Giá rau dao động từ 70.000 – 100.000 đồng/kg tùy thời điểm
Bên cạnh việc hái rau tự nhiên, một số hộ dân ở Cát Hải đã bắt đầu thử nghiệm trồng rau còng còng ngay trong vườn nhà. Nếu được cung cấp đủ nước tưới, rau có thể thu hoạch quanh năm mà không lo bị vàng lá hay khô quắn như khi mọc ở ngoài tự nhiên.
Anh Thắng – một người trồng rau còng còng ở Cát Hải – chia sẻ: “Rau còng còng chỉ có thể trồng trên đất thịt hoặc đất pha cát nhiễm mặn. Khi rau đã bén rễ, chỉ cần tưới nước biển là đủ. Không cần bón phân hay dùng hóa chất, nếu không rau sẽ bị sốc mặn và chết.”
Nhờ có hương vị đặc trưng, rau còng còng ngày càng trở nên phổ biến, đặc biệt trong vòng 3 năm trở lại đây. Hiện tại, rau được thương lái thu mua ngay tại vườn với giá khoảng 30.000 đồng/kg. Khi vận chuyển đi các tỉnh hoặc vào nhà hàng, giá có thể cao hơn nhiều.
Có thể thấy, từ một loại rau mọc hoang dại, rau còng còng đã dần trở thành đặc sản nổi tiếng của Cát Hải, góp phần tạo nên những món ăn độc đáo mang đậm hương vị miền biển. Nếu có dịp ghé thăm Hải Phòng, bạn đừng quên thử món gỏi rau còng còng để cảm nhận trọn vẹn tinh hoa ẩm thực nơi đây!